ავტორიზაცია
სტრა­ტე­გი­ე­ბი და ანა­ლი­ზი კონტრაქტები და პოკერი
უარის თქმა საკუთარ უფლებებზე
ავტორი
სკოტ ჯ. ბერნჰემი

სანამ დილერი ის, ვინც კარტს არიგებსკარტს არიგებდა, მოთამაშეს, რომელიც დიდ ბლაინდს ჩავიდა, უეცრად ახსენდება, რომ წინა გათამაშებაშიც დიდი ბლაინდისავალდებულო ფსონი, რომელსაც დარიგებამდე შედის დილერისგან მარცხნივ მეორე პოზიციაზე მჯდომი მოთამაშე. ასევე უწოდებენ ამ პოზიციასაც და ამ მოთამაშესაც. ეს პოზიცია მოძრაობს საათის ისრის მიმართულებით იყო. ის ყვირის: „მოიცადეთ! მე წინა გათამაშებაში ვიყავი დიდი ბლაინდისავალდებულო ფსონი, რომელსაც დარიგებამდე შედის დილერისგან მარცხნივ მეორე პოზიციაზე მჯდომი მოთამაშე. ასევე უწოდებენ ამ პოზიციასაც და ამ მოთამაშესაც. ეს პოზიცია მოძრაობს საათის ისრის მიმართულებით. დილერს ბატონიპლასტმასის რგოლი, რომელიც დილერის პოზიციას აჩვენებს. ასევე უწოდებენ პოზიციასაც და თავად მოთამაშესაცჩიპიპატარა დისკი, რომელიც თამაშისას ფულის ნაცვლად გამოიყენებას გადაადგილება დაავიწყდა!” არის თუ არა გვიან ამ შეცდომის გამოსწორება?

საკონტრაქტო კანონმდებლობას არ მოსწონს, როცა ხალხი თავისი უფლებების დაცვაროდესაც მოთამაშე ცდილობს, თავი ბლეფისგან დაიცვას და საეჭვო მოთამაშეს აიძულებს, დაფოლდოს ან კიდევ უფრო მეტ ფულს შევიდესს აყოვნებს, და ყველას უბიძგებს დაუყოვნებელი მოქმედებისკენ. განსაკუთრებული შეყოვნებები მაშინ ხდება, როცა საკუთარი უფლებების დაცვაროდესაც მოთამაშე ცდილობს, თავი ბლეფისგან დაიცვას და საეჭვო მოთამაშეს აიძულებს, დაფოლდოს ან კიდევ უფრო მეტ ფულს შევიდესს მრავალი წლის განმავლობაში აყოვნებენ, ამასობაში კი ხანდაზმულობის ვადა იწურება და დაზარალებულები საჩივრის შეტანასაც ვეღარ ახერხებენ. უფრო მოკლევადიან პერიოდში პრობლემა ხშირად ისაა, რომ თავიანთი უფლებების დაცვის დაყოვნების შედეგად ამ უფლებებზე უნებლიეთ „უარს ამბობენ”. ამის მაგალითი შეიძლება იყოს ფინანსური კომპანია, რომელიც თქვენგან მოითხოვს სესხის გადასახადის შეტანას ყოველი თვის პირველ რიცხვში და, თუ ამას არ გააკეთებთ, უფლება აქვს, თქვენს ავტომობილს დაესაკუთროს. იანვარში თქვენ გადაიხადეთ 10-ში და მათ არაფერი მოიმოქმედეს. მსგავსი რამ მოხდა თებერვალში, მარტსა და აპრილშიც. მაისში გადახდა მხოლოდ 12-ში მოახერხეთ და მათ განაცხადეს შემდეგი: „ამას ვეღარ მოვითმენთ! წამოვიყვანოთ მისი ავტომობილი, სანამ ამის უფლება გვაქვს, როცა ის 1-ლ რიცხვში არ გვიხდის”. შეუძლიათ თუ არა ასე მოქცევა? ალბათ, არა. მათ, შესაძლოა, ჰქონდათ ამის უფლება ჯერ კიდევ იანვარში, მაგრამ მასზე უარი თქვეს, როცა თავიანთი უმოქმედობით გაჩვენეს, რომ არაფერი მოხდება, თუ ფულს გვიან შეიტანთ.

ტურნირის დირექტორთა ასოციაციასაც (TDA) აქვს თავისი სათქმელი საკუთარი უფლებების გამოუყენებლობის შესახებ. მოთამაშეებს აქვთ უფლება – სინამდვილეში კი ვალდებულება – ხმამაღლა განაცხადონ, როცა ბანკიფული ან ჩიპები, რომლებიც მაგიდის ცენტრშია მოთავსებული და რომელთა მოსაგებადაც იბრძვიან მოთამაშეები არასწორ მოთამაშეს მიაქვს. წესში №12 წერია: „ნებისმიერი მოთამაშე, მონაწილეობს ის გათამაშებაში თუ არა, ვალდებულია გამოთქვას თავისი აზრი, თუ ფიქრობს, რომ კარტების კითხვისას ან გამარჯვებულის დასახელებისას შეცდომა მოხდა”. რა დროდაუმთავრებელი კომბინაცია, რომელსაც ერთი ან ორი კარტი აკლია, რათა მომგებიან კომბინაციად გადაიქცეს. მაგალითად, K, Q, J, 10 არის სტრეიტ-დრო – სჭირდება ერთი კარტი, ტუზი ან ცხრიანი, რომ სტრეიტი გახდეს აქვს მოთამაშეს თავისი აზრის გამოსათქმელად? ამაზე პასუხი მოცემულია წესში №21:

სადავო გათამაშებები. დასრულებულ გათამაშებასთან დაკავშირებული სადავო მოსაზრების გამოთქმის უფლება სრულდება ახალი გათამაშების დაწყებისთანავე (იხ. წესი №22). თუ გათამაშება დასრულდა შესვენების დროდაუმთავრებელი კომბინაცია, რომელსაც ერთი ან ორი კარტი აკლია, რათა მომგებიან კომბინაციად გადაიქცეს. მაგალითად, K, Q, J, 10 არის სტრეიტ-დრო – სჭირდება ერთი კარტი, ტუზი ან ცხრიანი, რომ სტრეიტი გახდესს, მაშინ დავის უფლება სრულდება გამარჯვებულის დასახელებიდან ერთ წუთში.

როდის იწყება ახალი გათამაშება? მოთამაშეები უნდა იცნობდნენ 22-ე წესს, რადგან დილერმა, რომელმაც ეს წესი არ იცის, შეიძლება ტურნირის საათს შეხედოს და დაინახოს, რომ ბლაინდები გაიზარდა, და მოგთხოვოთ იმაზე დიდი ბლაინდისავალდებულო ფსონი, რომელსაც დარიგებამდე შედის დილერისგან მარცხნივ მეორე პოზიციაზე მჯდომი მოთამაშე. ასევე უწოდებენ ამ პოზიციასაც და ამ მოთამაშესაც. ეს პოზიცია მოძრაობს საათის ისრის მიმართულებითს დადება, ვიდრე მოგეთხოვებათ. ამ დროდაუმთავრებელი კომბინაცია, რომელსაც ერთი ან ორი კარტი აკლია, რათა მომგებიან კომბინაციად გადაიქცეს. მაგალითად, K, Q, J, 10 არის სტრეიტ-დრო – სჭირდება ერთი კარტი, ტუზი ან ცხრიანი, რომ სტრეიტი გახდესს შეგიძლიათ მიუთითოთ მას შემდეგ წესზე:

ახალი გათამაშება და ბლაინდების ახალი დონეეტაპი ტურნირებში. ყოველ მომდევნი ეტაპზე ბლაინდები იზრდება: ახალი დონეეტაპი ტურნირებში. ყოველ მომდევნი ეტაპზე ბლაინდები იზრდება არ გამოცხადდება, სანამ საათი არ მიაღწევს ნულს. ახალი დონეეტაპი ტურნირებში. ყოველ მომდევნი ეტაპზე ბლაინდები იზრდება იწყება შემდეგ გათამაშებაში. გათამაშება იწყება ბანქოს დასტის აჩეხვით, ასაჩეხი ხელსაწყოს ჩართვით ან დილერის გამოცვლით.

ასე რომ, თუ მეტისმეტად დიდხანს დაელოდებით, სანამ სადავო გათამაშების შესახებ განაცხადებდეთ, უკვე გვიან იქნება.

რა უნდა ქნათ, თუ დილერს დაავიწყდა ბატონიპლასტმასის რგოლი, რომელიც დილერის პოზიციას აჩვენებს. ასევე უწოდებენ პოზიციასაც და თავად მოთამაშესაცჩიპიპატარა დისკი, რომელიც თამაშისას ფულის ნაცვლად გამოიყენებას გადაადგილება, თქვენ კი ეს მაშინ შენიშნეთ, როცა დარიგება უკვე დაწყებული იყო? უცნაურია, მაგრამ ეს პრობლემა, რომელიც საკმაოდ ხშირად ჩნდება, წესებში მოხსენიებული არ არის. წესი №34 – არასწორი დარიგების შესახებ – იწყება იურისტების ენისთვის დამახასიათებელი ფრაზით: „არასწორი დარიგებები მოიცავს, მაგრამ არ შემოიფარგლება...” ამას მოჰყვება რამდენიმე მაგალითი, რომელთაგან ერთი, „არასწორი მოთამაშისთვის დარიგებული პირველი კარტი”, შეგვიძლია მივაკუთვნოთ ჩვენს სიტუაციას „ბატონის ჩიპიპატარა დისკი, რომელიც თამაშისას ფულის ნაცვლად გამოიყენებას არასწორი ადგილმდებარეობის” შესახებ. თუმცა, წესი №34.C გვეუბნება, რომ „არასწორი დარიგების დროდაუმთავრებელი კომბინაცია, რომელსაც ერთი ან ორი კარტი აკლია, რათა მომგებიან კომბინაციად გადაიქცეს. მაგალითად, K, Q, J, 10 არის სტრეიტ-დრო – სჭირდება ერთი კარტი, ტუზი ან ცხრიანი, რომ სტრეიტი გახდესს ხელახალი დარიგება ზუსტად წინას გამეორებას ნიშნავს: ბატონიპლასტმასის რგოლი, რომელიც დილერის პოზიციას აჩვენებს. ასევე უწოდებენ პოზიციასაც და თავად მოთამაშესაცჩიპიპატარა დისკი, რომელიც თამაშისას ფულის ნაცვლად გამოიყენება იქვე რჩება”. ცხადია, ეს არ უნდა იყოს, როცა არასწორი დარიგების მიზეზი სწორედ ბატონიპლასტმასის რგოლი, რომელიც დილერის პოზიციას აჩვენებს. ასევე უწოდებენ პოზიციასაც და თავად მოთამაშესაცჩიპიპატარა დისკი, რომელიც თამაშისას ფულის ნაცვლად გამოიყენებას არასწორი მდებარეობაა.

უფრო მეტიც, წესი №34.D გვეუბნება, რომ „თუ გათამაშებაში მნიშვნელოვანი ქმედებები მოხდა, დარიგების არასწორად გამოცხადება უკვე აღარ შეიძლება; გათამაშება უნდა დასრულდეს”. ეს, არსებითად, უფლებებზე უარის თქმის პრინციპია. როდის ამბობთ უარს არასწორი დარიგების შესახებ განაცხადის გაკეთების უფლებაზე? წესი №35 გვამცნობს:

„მნიშვნელოვანი ქმედება ნიშნავს: ა) ნებისმიერ ორ სვლას მიმდევრობით, რომელთაგან ერთი მაინც გამოიხატება ბანკში ჩიპების ჩადებით (ესე იგი, ნებისმიერ ორ სვლას, 2 ჩეკიბეტი ფულის გარეშე, ე.წ. სიტყვიერი ბეტი. ჩეკი შეიძლება მხოლოდ მაშინ, როდესაც მოთამაშის სვლაა და მანამდე არცერთი ფსონი არ გაკეთებულასა და 2 ფოლდიკარტის დაყრა, გათამაშებიდან გასვლას გარდა); ან ბ) მიმდევრობით გაკეთებული სამი სვლის ნებისმიერ კომბინაციას (ჩეკი, ბეტიიგივე ფსონი. ფული ან ჩიპები, რომელთაც მოთამაშე თამაშში დებს, რეიზიფსონის გაზრდა, ქოლიმეტოქის ფსონის გათანაბრება, ფოლდიკარტის დაყრა, გათამაშებიდან გასვლა)”.

ამას დიდი დროდაუმთავრებელი კომბინაცია, რომელსაც ერთი ან ორი კარტი აკლია, რათა მომგებიან კომბინაციად გადაიქცეს. მაგალითად, K, Q, J, 10 არის სტრეიტ-დრო – სჭირდება ერთი კარტი, ტუზი ან ცხრიანი, რომ სტრეიტი გახდეს სჭირდება და, ამასთან, ადამიანს წესით მანიპულაციის საშუალებას აძლევს. თუ ჩემი კარტი მომწონს, კრინტს არ დავძრავ არასწორი დარიგების შესახებ, ხოლო თუ არ მომწონს, პროტესტის გამოთქმისა და ხელახალი დარიგების მოთხოვნისთვის საკმარისზე მეტი დროდაუმთავრებელი კომბინაცია, რომელსაც ერთი ან ორი კარტი აკლია, რათა მომგებიან კომბინაციად გადაიქცეს. მაგალითად, K, Q, J, 10 არის სტრეიტ-დრო – სჭირდება ერთი კარტი, ტუზი ან ცხრიანი, რომ სტრეიტი გახდეს მაქვს.

კითხვა „ნიშნავს თუ არა ბატონიპლასტმასის რგოლი, რომელიც დილერის პოზიციას აჩვენებს. ასევე უწოდებენ პოზიციასაც და თავად მოთამაშესაცჩიპიპატარა დისკი, რომელიც თამაშისას ფულის ნაცვლად გამოიყენებას ერთ ადგილზე დატოვება არასწორ დარიგებას?” შეიძლება ჩანაცვლდეს შემდეგით: „უნდა შევიდეს თუ არა ის ამ სიაში სხვა მაგალითებთან ერთად?” ამის საპირისპიროდ, ჩვენ ხშირად გვაქვს სიები და ვიყენებთ ejusdem generis-ის წესს იმის განსაზღვრისთვის, უნდა შედიოდეს თუ არა რაიმე ამ სიაში. Ejusdem generis ლათინურად „იმავე სახისას” ნიშნავს, ასე რომ, სიაში შევიტანთ მასში უკვე შეტანილი საგნებისა თუ მოვლენების მსგავს რაიმეს, მაგრამ არ შევიტანთ იმას, რაც მათი მსგავსი არ არის. ჩვენს შემთხვევაში სია შეიცავს შემდეგ მაგალითებს:

1)  2 ან მეტი ამოტრიალებული კარტი დარიგებისას;

2)  არასწორი მოთამაშისთვის დარიგებული პირველი კარტი;

3)  იმ მოთამაშისთვის დარიგებული კარტები, რომელსაც ამ დარიგებაში მონაწილეობის უფლება არა აქვს;

4)  იმ მოთამაშისთვის კარტის არდარიგება, რომელსაც ამ დარიგებაში მონაწილეობის უფლება აქვს;

5)  სტადში, პირველი ორი დაფარული კარტიკარტი, რომელიც რიგდება დაფარულად, სახით ქვევითდან ერთ-ერთის ამოტრიალება დილერის შეცდომის შედეგად;

6)  ფლოპიპირველი სამი კარტი, რომლებიც მაგიდის ცენტრში ერთდროულად რიგდება და იხსნებაან თამაშებში, დასტიდან დარიგებული პირველი ორი კარტიდან ან ნებისმიერი ორ დაფარული კარტიკარტი, რომელიც რიგდება დაფარულად, სახით ქვევითდან ერთ-ერთის ამოტრიალება დილერის შეცდომის შედეგად.

 

ჩემი აზრით, ბატონიპლასტმასის რგოლი, რომელიც დილერის პოზიციას აჩვენებს. ასევე უწოდებენ პოზიციასაც და თავად მოთამაშესაცჩიპიპატარა დისკი, რომელიც თამაშისას ფულის ნაცვლად გამოიყენებას არგადაადგილება არ გახლავთ იმავე ტიპის შეცდომა, როგორებიც ამ სიაშია, რადგან ეს მაგალითები გულისხმობს „ღია” ქმედებებს, როგორიცაა კარტის ამოტრიალება, რასაც ყველა მაშინვე შეამჩნევს, ხოლო ბატონიპლასტმასის რგოლი, რომელიც დილერის პოზიციას აჩვენებს. ასევე უწოდებენ პოზიციასაც და თავად მოთამაშესაცჩიპიპატარა დისკი, რომელიც თამაშისას ფულის ნაცვლად გამოიყენებას არასწორ სავარძელთან დატოვება „დამალული” ქმედებაა, რომლის შემჩნევაც წინა გათამაშების გახსენებას მოითხოვს. ასე რომ, ეს მანიპულაციის სუბიექტია, სიის სხვა მაგალითებისგან განსხვავებით.

მე თუ მკითხავთ, თქვენ ბატონიპლასტმასის რგოლი, რომელიც დილერის პოზიციას აჩვენებს. ასევე უწოდებენ პოზიციასაც და თავად მოთამაშესაცჩიპიპატარა დისკი, რომელიც თამაშისას ფულის ნაცვლად გამოიყენებას არასწორ მდებარეობასთან დაკავშირებით საკუთარი აზრის გამოთქმის უფლებაზე უარი თქვით, თუ ამაზე ლაპარაკი მას შემდეგ დაიწყეთ, რაც, სულ ცოტა, ორი კარტი უკვე დაგირიგდათ. სიმარტივისთვის, შეგვიძლია გამოვიყენოთ სადავო გათამაშების წესი და ვთქვათ, რომ ბატონიპლასტმასის რგოლი, რომელიც დილერის პოზიციას აჩვენებს. ასევე უწოდებენ პოზიციასაც და თავად მოთამაშესაცს არასწორი მდებარეობის განხილვის უფლება იწურება მაშინ, როცა შემდეგი გათამაშება იწყება. ♠

 

იხილეთ ყველა სტატია ჟურნალის ფორმატში